5 Ιουλίου 2011

Εξαιρετικό το συνολάκι σας...

Δηλαδή αν κάποιος δεν έχει δραχμή στην τσέπη, έχει υποθηκεύσει τα υπάρχοντα του, εξαρτάται από τρίτους να του πληρώσουν φως, νερό, τηλέφωνο, του υπαγορεύουν αυτοί που του δανείζουν με το σταγονόμετρο τι θα φάει, που θα πάει και πως θα ντυθεί, τον έχουν στριμώξει να βγάλει στο σφυρί το αυτοκίνητο του, το ποδήλατό του, το δαχτυλίδι της γιαγιάς του και ότι άλλο αξίας έχει, και να νοικιάσει και το ένα ελεύθερο δωμάτιο του σπιτιού του σε ξένους, αυτός ο κάποιος αισθάνεται κυρίαρχος του εαυτού του; Και καλά αυτός μπορεί να αισθάνεται... Είναι όμως; Δηλαδή όλοι αυτοί που τα βάζουν με το Γιούνκερ για αυτό, που είπε περί "εθνικής κυριαρχίας" που ζουν; Νοείται κυριαρχία χωρίς οικονομική αυτοδυναμία; Αλλά προφανώς εδώ έχουμε να κάνουμε με το περίφημο "ο βασιλιάς είναι γυμνός" εις τη νιοστή... Μας έχουν ξεβρακώσει όλους ομαδικά και εμείς ανταλλάσσουμε σχόλια για το τι ωραία συνολάκια φοράμε...

Στενός κορσές

Ζούμε την αρχή της διάλυσης της Ευρωζώνης ή μήπως η ελληνική κρίση θα μπορούσε να είναι "η μαμή της αλλαγής" για περισσότερη Ευρώπη, για μια πιο δίκαιη αρχιτεκτονική της ΟΝΕ, που θα διαθέτει και τα εργαλεία για την αντιμετώπιση ανάλογων κρίσεων στο μέλλον; Το ερώτημα αυτό σε καμιά περίπτωση δεν έχει απαντηθεί ακόμα αλλά η κρισιμότητα της κατάστασης αποδεικνύει ότι η απάντησή του δεν σηκώνει άλλες αναβολές. Η ευρωπαϊκή πολιτική ηγεσία καλείται να ξεπεράσει την ατολμία της, να σταματήσει να ακολουθεί απλά τις αγορές και να προχωρήσει σε αποφάσεις, που θα δώσουν και πάλι μια προοπτική στους πολίτες, θα τους κάνουν να δουν και πάλι με θετικό μάτι το κοινό νόμισμα, το οποίο σήμερα σε πολλές χώρες το απορρίπτουν.
Για το αν και πως θα μπορούσε να γίνει κάτι τέτοιο μιλούν στους "27 της Ευρώπης", οικονομολόγοι, δημοσιογράφοι και ευρωβουλευτές. Η εκπομπή ερευνά ακόμα το ρόλο των περιβόητων οίκων πιστοληπτικής αξιολόγησης, τη σημασία προτάσεων για ένα ευρωομόλογο και τη φορολόγηση των κερδοσκοπικών χρηματοπιστωτικών συναλλαγών και δείχνει ποιοί βγήκαν κερδισμένοι από την παρατεταμένη "κρίση χρέους" της Ελλάδας αλλά και ποιοί εκτός Ευρώπης ανησυχούν για το ενδεχόμενο κατάρρευσης του ευρώ.
Μιλούν οι Γιάννης Στουρνάρας, Ξενοφών Γιαταγάνας, Γιάννης Τόλιος, Αννυ Ποδηματά, Αλκμαν Γρανίτσας, Ούντο Μπούλμαν και Βόλφ Κλιντς.

Αυτό το Σάββατο στις 16:00 στη ΝΕΤ, οι "27 της Ευρώπης".

«1 φεστιβάλ, 3 ταινίες και οι 27»

Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου και Πολιτισμού Πάτρας
web site www.independent.gr
e-mail info@independent.gr

«Όχι δεν είναι χίμαιρα
να καβαλάμε τ' όνειρο τη θείαν ετούτη μέρα
που όλα, ορατά κι αόρατα, κι' εμείς και τ' άτια μας κι οι θεοί,
αιώνια σφαίρα !»
Άγγελος Σικελιανός

Στα δύσκολα χρόνια του μνημονίου-μεσοπρόθεσμου κάποιοι συνεχίζουν να αντιστέκονται με κάθε μέσον σε κάθε επίπεδο. Και στους δρόμους με τις πορείες και στις απεργίες αλλά και μέσα από τους λεωφόρους του πολιτισμού.
Επηρεασμένοι από τους στίχους του ποιητή η Οργανωτική Επιτροπή του Διεθνούς Φεστιβάλ Κινηματογράφου & Πολιτισμού Πάτρας- «Διεθνές Πανόραμα», που φέτος θα είναι η 13η διοργάνωση του (ελπίζοντας), συνεχίζει την πορεία για την φετινή ολοκλήρωση του μέσα από τον «Ιστορικό συμβιβασμό». Έναν συμβιβασμό ανάμεσα στην κινηματογραφική τέχνη και την τηλεόραση, ξεφεύγοντας από τις αγκυλώσεις της «δήθεν σύγκρουσης» ανάμεσα κινηματογράφου και τηλεόρασης. Πιστεύοντας πως δεν είναι πρωτεύον το μέσον προβολής ενός δημιουργήματος αλλά το ίδιο το δημιούργημα και τα μηνύματα που εκπέμπει ο δημιουργός του.

Αποφασίσθηκε το φεστιβάλ φέτος να συνεργασθεί με την εκπομπή της ΝΕΤ "27 Της Ευρώπης" του Κώστα Αργυρού.

Έτσι θα προβληθούν τα ντοκιμαντέρ:
1) Brain Drain – Διαρροή Εγκεφάλων - διάρκεια 46': 26''
Περισσότεροι από 100.000 νέοι Έλληνες επιστήμονες ζουν και εργάζονται σήμερα στο εξωτερικό. Το φαινόμενο αυτό δεν είναι καινούριο αλλά με την οικονομική κρίση δείχνει να επιτείνεται. “Brain Drain” δηλαδή διαρροή ή αποστράγγιση εγκεφάλων το αποκαλούν διεθνώς και υπάρχουν χώρες, που προσπαθούν να το αντιμετωπίσουν, για να προσελκύσουν ξανά μέσα από κίνητρα το ανθρώπινο κεφάλαιό τους σε μια πορεία ανάπτυξης.

2) "Bad News" - διάρκεια 46':46''
Οι επιστήμονες έχουν ήδη αποφανθεί, ότι είναι μια βασική ενστικτώδης ανθρώπινη αντίδραση να δίνουμε προσοχή στις ειδήσεις, που θεωρούμε ως "απειλητικές". Αρκεί όμως αυτή η εξήγηση για τις υπερβολές, που βιώνουμε καθημερινά στα ΜΜΕ, ως συνέπεια του χιλιοειπωμένου αξιώματος "only bad news are good news"; Και γιατί οι "κακές ειδήσεις" πρέπει πάντα να στηρίζονται στην υπερβολή, στην απλοποίηση και στην επανάληψη, που αναπαράγει τα στερεότυπα και στοχεύει στο συναίσθημα;

3) "Αυτό που θέλουν οι γυναίκες" – διάρκεια 41':40''
Σε ολόκληρη την Ευρώπη του σήμερα οι γυναίκες συνεχίζουν να αμείβονται κατά μέσο όρο κατά 20% λιγότερο σε σχέση με τους άνδρες. Υπάρχουν αμέτρητες εταιρείες, που οι γυναίκες απουσιάζουν παντελώς από τα διοικητικά τους συμβούλια. Γιατί συνεχίζει να διαιωνίζεται αυτή «η κουλτούρα της τεστοστερόνης» και πως εξηγείται το «pay gap», το συνεχιζόμενο χάσμα στις αμοιβές μεταξύ των δύο φύλων;

18 Ιουνίου 2011

"Στο θρανίο"


Σάββατο 25 Ιουνίου στις 16:οο, στη ΝΕΤ
Μπορούμε να θεωρούμε “αριστούχο” ένα μαθητή, που καταφέρνει να εισαχθεί σε μια πανεπιστημιακή σχολή αλλά αδυνατεί να διαβάσει ένα χάρτη, να συμπληρώσει σωστά μια αίτηση προς μια υπηρεσία ή να διαλέξει μεταξύ δύο παρόμοιων προιόντων το πιο συμφέρον; Πόσο προσανατολισμένο είναι το εκπαιδευτικό μας σύστημα στο να παρέχει γνώσεις και δεξιότητες που θα αποδειχτούν χρήσιμες στους αυριανούς πολίτες στην καθημερινότητά τους; Αυτά είναι κάποια από τα ερωτήματα, που θέτει η έρευνα PISA, που ξεκίνησε το 2000 με ευθύνη του ΟΟΣΑ και γίνεται ανά τρία χρόνια σε πάνω από 70 χώρες.
Τα αποτελέσματα για την Ελλάδα δεν ήταν και τόσο ενθαρρυντικά και για αυτό αντιμετωπίστηκαν συχνά από πολιτική ηγεσία και συνδικαλιστές εκπαιδευτικούς με αρκετή καχυποψία. Στην ουσία όμως, απλά επιβεβαιώνουν κάτι το οποίο γνωρίζουμε, όπως επισημαίνουν στους “27 της Ευρώπης” αρμόδιοι για τη διεξαγωγή της έρευνας και εκπαιδευτικοί από διάφορες βαθμίδες. Η παιδεία μας είναι συχνά ακαδημαϊκή, θέλει τον καθηγητή ρήτορα και το μαθητή ακροατή και προωθεί ακόμα σε μεγάλο βαθμό την αποστήθιση, κοινώς “παπαγαλία”.
Η εκπομπή ασχολείται με το φινλανδικό, “πρότυπο” εκπαιδευτικό σύστημα, το οποίο σταθερά κατακτά την καλύτερη κατάταξη μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών, δείχνει τον έντονο προβληματισμό που προκάλεσαν τα αποτελέσματα σε άλλες χώρες, όπως η Γερμανία και ταξιδεύει σε χώρες, που απροσδόκητα βρέθηκαν με πολύ καλή βαθμολογία παρά τα οικονομικά τους προβλήματα, όπως η Πολωνία.
Μιλάμε ακόμα με την αρμόδια επίτροπο της ΕΕ, Ανδρούλα Βασιλείου για τις διαφορές ανάμεσα στα εκπαιδευτικά συστήματα στην Ευρώπη και δείχνουμε πως τέτοιες διαφορές υπάρχουν ανάμεσα και σε περιοχές της ίδιας χώρας, όπως συμβαίνει στην περίπτωση του Βελγίου.

Παραφροσύνη

Η παραφροσύνη της όλης ιστορίας είναι ότι εδώ έχουμε να κάνουμε με μια "σοσιαλιστική" κυβέρνηση, που της επιβάλλεται από την άκρως νεοφιλελεύθερη Ευρώπη μια συνταγή που θυμίζει δόγματα βγαλμένα από την ναφθαλίνη της εποχής που κάποιοι θρησκευτικά πίστευαν στις δυνάμεις του "αόρατου χεριού" και με μια συντηρητική αντιπολίτευσηπου βγαίνει συνέχεια από τα... Αριστερά, ζητώντας να αρνηθούμε στους Ευρωπαίους αυτά που μας υποδεικνύουν. Αλλά γιατί δε μπορεί ο κύριος Σαμαράς να τους το πει απευθείας; Γιατί δεν τους έχει πείσει ότι δε μπορούν να μας σφίγγουν έτσι το λαιμό; Πολιτικοί του φίλοι είναι.
Και υπήρξε άραγε κάτι που φοβήθηκε κάποια στιγμή ο κύριος Παπανδρέου και αποφάσισε να πάει κόντρα σε αυτά που έλεγε δύο χρόνια πριν για τους κερδοσκόπους και τις αγορές; Κάποια απειλή, κάποια πληροφορία; Τι ήταν αυτό; Δε μπορεί να μην του έχει πει κανείς ότι ο λογαριασμός αυτός δεν έβγαινε.
Και γιατί κανείς δεν λέει ανοιχτά στο λαό, πως πλέον όχι μόνο οι εχθροί μας, αλλά και οι φίλοι μας λένε ότι δεν υπάρχει διέξοδος για μας μέσα σε αυτή την Ευρωζώνη, όπως είναι σήμερα με τη σημερινή δομή, τους σημερινούς συσχετισμούς και τις σημερινές ιδεολογικές αγκυλώσεις.
Η ουσία είναι απλή. Αν δεν υπάρξει μια πανευρωπαϊκή αντιμετώπιση της αποκαλούμενης "κρίσης του χρέους", αν δεν το απαιτήσει αυτό ένα πανευρωπαϊκό κίνημα, τότε ο δρόμος της Ελλάδας θα είναι πολύ μακρύς και δύσβατος και στο τέλος ο λογαριασμός θα μας έρθει σε δραχμές. Και γίνεται ολοένα και πιο φανερό, πως κάποιοι αυτό ήδη το ξέρουν, απλά προσπαθούν να μην το χρεωθούν οι ίδιοι. Αλλά έχουν κάνει ήδη τα κουμάντα τους...

Ζητήματα επιβίωσης

Τι μπορεί να περιμένει κανείς από τη σημερινή συνάντηση Σαρκοζί-Μέρκελ στο Βερολίνο; Ισως κάποια πρακτικά βήματα για να δοθεί μια ανάσα στην Ελλάδα αλλά και στην ίδια την Ευρωζώνη, μέχρις ότου αποφασίσουν να βάλουν οι Ευρωπαίοι στο τραπέζι κάποια πιο θεμελιώδη ζητήματα. Τα όσα έγιναν τις περασμένες ημέρες στην Αθήνα θορύβησαν αρκετούς και τους έκαναν να καταλάβουν, πως η ολική καταστροφή δεν αποτελεί πια ένα θεωρητικό σενάριο στα χαρτιά και για το μέλλον.
Το θετικότερο στοιχείο, που αναδείχθηκε από τις όλες συζητήσεις είναι ότι αρκετοί είναι αυτοί στην Ευρώπη που θέλουν να βοηθήσουν την Ελλάδα γιατί πραγματικά πιστεύουν ότι η κατάρρευσή της θα είναι ολέθρια για ολόκληρη την Ευρωζώνη. Το επόμενο βήμα θα είναι να καταλάβουν ότι η Ευρωζώνη απειλείται στην ουσία από δικές της κακοτεχνίες και αγκυλώσεις και όχι από την "μικρή" ελληνική οικονομία.
Η ουσία είναι, ότι όσο η πολιτική θα σέρνεται πίσω από τις "αγορές", πίσω από κάποιους υπολογιστές δηλαδή που νεοφιλελεύθεροι τεχνοκράτες τους ταϊζουν με στοιχεία και τους αφήνουν να κάνουν υπολογισμούς με μοναδικό στόχο τη σπέκουλα τόσο συχνότερα οι οικονομίες της Ευρώπης θα βρίσκονται αντιμέτωπες με σενάρια φρίκης, που θα προσπαθούν να αποτρέψουν με ελιγμούς. Αλλά κάποια στιγμή η πολιτική θα πρέπει να καταλάβει ότι οι ελιγμοί δεν αρκούν και θα χρειαστεί και μια αλλαγή πορείας, που θα συνεπάγεται και συγκρούσεις αλλά και αναθεώρηση κάποιων λογικών που κυριάρχησαν στην αρχιτεκτονική της ευρωζώνης. Δεν θα είναι καθόλου εύκολο, ειδικά υπό τους παρόντες συσχετισμούς και με δεδομένη την έλλειψη πολιτικής βαρύτητας των περισσσότερων Ευρωπαίων ηγετών. Αλλά είναι μια κουβέντα που αναγκαστικά θα γίνει αφού οι "αγορές" θα γίνονται ολοένα και πιο αχόρταγες και κάποια στιγμή όλοι θα συνειδητοποιήσουν ότι το πρόβλημα της Ευρωζώνης δεν ήταν ο μεγάλος αριθμός των δημοσίων υπαλλήλων στην Ελλάδα. Οχι ότι αυτό δεν είναι πρόβλημα. Αλλά θα πρέπει να πάψουν να μπλέκονται δύο εντελώς διαφορετικές συζητήσεις και το "ελληνικό πρόβλημα" να χρησιμοποιείται σαν "κουκούλα" για δομικές αδυναμίες και "κακοτεχνίες" του συνολικότερου ευρωπαϊκού οικοδομήματος. Μόνο αν μπορέσουν να διαχωριστούν αυτές οι δύο συζητήσεις θα μπορέσουμε και εμείς να δούμε πιο ψύχραιμα το δικό μας πρόβλημα και να κάνουμε κάποια πιο γενναία βήματα, έχοντας καταλάβει ότι αυτό δεν είναι κάποια επιταγή, κάποιας τρόικας αλλά ζήτημα δικής μας επιβίωσης. Οπως ζήτημα επιβίωσης θα είναι και για τους Ευρωκράτες να καταλάβουν ότι πίσω από τους αμείλικτους αριθμούς υπάρχουν και άνθρωποι.

1 Ιουνίου 2011

Η κρίση (της αξιοπιστίας) του τύπου...


Συνέδριο του Τμήματος Επικοινωνίας, Μέσων και Πολιτισμού
Αθήνα 28.05.2011

Παρέμβαση του Κώστα Αργυρού, Δημοσιογράφου ΝΕΤ

Ας ξεκινήσουμε λοιπόν από την παραδοχή ότι υπάρχει κρίση του τύπου, αν και αυτό είναι μια μεγάλη κουβέντα. Αυτό που ίσως θα έπρεπε να πει κανείς, είναι ότι υπάρχει μια κρίση των παραδοσιακών μέσων, τα οποία φαίνεται να μην είναι πια σε θέση να επιτύχουν την διείσδυση, που είχαν σε άλλες εποχές. Από την άλλη όμως ο κόσμος σήμερα έχει πολύ περισσότερους τρόπους για να πάρει πληροφορίες, συνεπώς είναι λογικό τα παραδοσιακά μέσα να έχουν χάσει την πρωτοκαθεδρία τους και να έχουν πέσει σε φάση περισυλλογής και αυτοσκόπησης. Και ο ορισμός του τύπου θα έπρεπε ίσως να είναι πιο γενικός και να πιάνει και άλλα κανάλια επικοινωνίας. Ας μείνουμε όμως στην παραδοχή ότι ο Τύπος, όπως τουλάχιστον συμβατικά τον κατανοούμε οι περισσότεροι περνά κρίση.


Αυτό που προσωπικά θεωρώ πιο ουσιαστικό, για να ορίσουμε και το πλαίσιο της συζήτησής μας είναι αυτό που λέμε κρίση αξιοπιστίας του τύπου. Γιατί θεωρώ ότι είναι κι αυτό για το οποίο δικαιούται να έχει γνώμη ένας δημοσιογράφος. Ως γνωστόν στην Ελλάδα έχουμε όλοι γνώμη για όλα και σπαταλάμε το χρόνο μας, συζητώντας θεωρητικά για το πως εμείς θα κάναμε καλύτερα την δουλειά κάποιων άλλων, αν ήμασταν στη θέση τους. Δεν θα μιλήσω λοιπόν ούτε για τα διαφημιστικά έσοδα που λείπουν, ούτε για τα υπόγεια κανάλια της χρηματοδότησης που μπορεί να μας συντηρούσαν μέχρι πριν κάποιο διάστημα, ούτε για τις όποιες άλλες στρεβλώσεις στο εμπορικό οικοδόμημα, που προφανώς ήταν κακοστημένο και για αυτό και ταρακουνιέται τόσο επικίνδυνα.


Τι φταίει λοιπόν για την κρίση αξιοπιστίας του τύπου. Γιατί όλο και λιγότεροι άνθρωποι επικαλούνται σαν επιβεβαίωση των ισχυρισμών τους σε μια καθημερινή κουβέντα φράσεις όπως «το διάβασα στην εφημερίδα» ή «το είδα στην τηλεόραση»;


Νομίζω ότι γι' αυτό είμαστε σε μεγάλο βαθμό υπεύθυνοι εμείς οι δημοσιογράφοι γιατί πάψαμε προ πολλού να θεωρούμε τον εαυτό μας δημοσιογράφους, δηλαδή αυτό που κλασσικά οριζόταν ως ο μεσάζοντας δηλαδή μεταξύ των γεγονότων και της υπόλοιπης κοινωνίας (ναι φίλοι δημοσιογράφοι υπάρχει και η υπόλοιπη κοινωνία εκτός από το δικό μας μικρόκοσμο). Και από τη στιγμή που εμείς χάσαμε την αξιοπιστία μας και στερήσαμε από μεγάλο κομμάτι της κοινωνίας το λόγο να ασχολείται μαζί μας, κρυφτήκαμε πίσω από την κρίση του τύπου -την οποία αποδίδουμε συνήθως σε μια νομοτέλεια που έρχεται από τις τεχνολογικές εξελίξεις- για να μην αναζητηθούν οι δικές μας ευθύνες.
Σε αυτό συνετέλεσαν φυσικά πολλοί λόγοι. Θα μπορούσε κανείς να πει ότι ήταν ζήτημα ελλιπούς εκπαίδευσης, όχι με τον τρόπο που λένε κάποιοι στα παράθυρα «όλα είναι θέμα παιδείας». Εγώ θα προτιμήσω να γίνω πιο συγκεκριμένος. Οι εξελίξεις της τεχνολογίας και πάνω από όλα η επιβολή της "τηλεοπτικής γλώσσας" στην δημοσιογραφία αντιμετωπίστηκαν με δέος από ανθρώπους που αρχικά δεν τις καταλάβαιναν και μετά προσπάθησαν να τις προσαρμόσουν στις δικές τους ικανότητες, χωρίς να μπουν στον κόπο να επιδιώξουν να διευρύνουν τις ικανότητες αυτές. Γενικά είναι ένα πρόβλημα των δημοσιογράφων ότι συχνά θεωρούν ότι μπορούν να προσαρμόσουν τα πάντα στις δικές τους συνήθειες. Κάτι που στις πιο ακραίες του μορφές μπορεί να εκφράζεται από την άρνηση κάποιων παλιών να γράψουν σε ηλεκτρονικό υπολογιστή, κάτι που βεβαίως σπανίζει πλέον, αλλά δεν έχει απολύτως εκλείψει από τις εφημερίδες. Αλλά αυτό θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως ένα απλό γινάτι και σίγουρα δεν είναι αυτό το πρόβλημά μας. Για μένα το μεγαλύτερο πρόβλημα προέκυψε από το γεγονός ότι την "χρυσή εποχή της ιδιωτικής τηλεόρασης" στις αρχές της δεκαετίας του 90 επεβλήθηκαν άνθρωποι και συνήθειες που δεν είχαν ούτε την απαραίτητη παιδεία ούτε καμιά δεοντολογία και μετατράπηκαν σταδιακά σε "σχολή" που έβγαζε νόμους και αξιώματα, κλωνοποιούσε συμπεριφορές και φυσιογνωμίες, χωρίς κανείς να τολμά να τους αμφισβητήσει.


Για να γίνω πιο κατανοητός θα σταθώ στην προσπάθεια, που κάνουν συχνά συνάδελφοι των εφημερίδων να στήσουν στις σελίδες τους "μικρές στατικές τηλεοράσεις" ή κουτάκια που τους θυμίζουν ίντερνετ. Ετσι όπως τουλάχιστον καταλαβαίνουν το ίντερνετ οι ίδιοι. Κάποια στιγμή επειδή τα νέα μέσα στηρίζονταν κυρίως στην δύναμη της εικόνας, οι δημοσιογράφοι του γραπτού λόγου άρχισαν να γυρνούν την πλάτη στο γραπτό λόγο. Κλάδεψαν οι ίδιοι το κλαδί στο οποίο κάθονταν. Αφαίρεσαν από το μέσο, που το αγοράζεις γιατί έχεις λόγο να διαβάζεις το να έχεις λόγο να διαβάζεις και μετά αναρωτιόντουσαν γιατί κανείς δεν τους διαβάζει. Έδωσαν σημασία στο στιγμιαίο που στοχεύει στο να εντυπωσιάσει κεντρίζοντας τα συναισθήματα ή ακόμα χειρότερα μερικά από τα πιο πρωτόγονα ένστικτά μας. "Εφημεριδάδες", που έγιναν τηλεορασάδες και μετά ξαναγύρισαν στις εφημερίδες επέβαλαν ακόμα πιο ολοκληρωτικά αυτή την τάση, αφού είχαν και την έξωθεν καλή μαρτυρία της τηλεοπτικής τους επιτυχίας την οποία και κραυγαλέα επιβεβαίωνε το τζιπ που ήταν αραγμένο ακριβώς μπροστά στην κεντρική είσοδο της εφημερίδας. Έτσι κανείς δεν είχε το σθένος να τους αντικρούσει ή όποιος το έκανε αντιμετωπιζόταν όπως περίπου ο τρελός του χωριού. Ο λόγος λοιπόν υποχώρησε και το περιεχόμενο θεωρήθηκε καθαρά δευτερεύον ζήτημα.


Κυριάρχησε αυτό που εγώ αποκαλώ "τρόικα της ενημέρωσης": απλοποίηση, υπερβολή, επανάληψη. Και από κει και πέρα σαν τους εθισμένους με το πιο σκληρό ναρκωτικό δημοσιογράφοι και τηλεοπτικό κοινό μεγάλωναν την δόση, δοκιμάζοντας τις αντοχές τους.


Σε άλλες χώρες της Ευρώπης υπάρχουν κάποια ελπιδοφόρα μηνύματα. Για παράδειγμα ένας ερευνητής από τη Γερμανία μου έλεγε πριν λίγες ημέρες ότι υπάρχει μια τάση από νέους ανθρώπους να επιστρέφουν και πάλι σε έντυπα, που έχουν να τους προσφέρουν ότι δεν μπορεί να τους προσφέρει ούτε το "οφθαλμόλουτρο", ούτε οι αγώνες ταχύτητας με την πινακίδα της έκτακτης επικαιρότητας. Εντυπα μέσα, που επιχειρούν να πάνε πιο βαθειά στην είδηση, να την αναλύσουν να την τοποθετήσουν στις ιστορικές της διαστάσεις και να ασχοληθούν με τις συνέπειες της προφανώς και θα έχουν πάντα ένα λόγο επιβίωσης. Γιατί είναι στη φύση του ανθρώπου να ρωτά όχι απλά το «τι έγινε» αλλά το «πώς και γιατί».


Το ίντερνετ πιστεύω ότι βοηθά ακριβώς αυτή τη διαδικασία γιατί ενισχύει και πάλι έστω και με πλάγιους τρόπους την ανάγνωση. Γιατί δεν έχει τους περιορισμούς του περιβόητου «πολύτιμου τηλεοπτικού χρόνου» αλλά σου επιτρέπει να γράψεις όσο θέλεις και να δώσεις την ευχέρεια στους άλλους να διαβάσουν ότι θέλουν.


Με άλλα λόγια θεωρώ πως μια πολύ βασική αιτία για την κρίση του τύπου ήταν ακριβώς το ότι αφήσαμε εμείς οι δημοσιογράφοι το περιεχόμενο και ασχοληθήκαμε με το περιτύλιγμα. Ειδικά στην Ελλάδα αυτό έγινε συχνά με χυδαίο τρόπο, επειδή ακριβώς σε αυτή την εξέλιξη πρωτοστάτησαν κάποιοι που δεν είχαν καμιά τηλεοπτική παιδεία. Γιατί είναι διαφορετικό να θες να προβάλεις μια είδηση και να σκέφτεσαι, πως μπορείς να την πακετάρεις σωστά για να την κάνεις τηλεόραση και είναι άλλο να χάνεις την ίδια την ουσία της είδησης επειδή ασχολείσαι αποκλειστικά με τα κορδελάκια, που θα δέσεις γύρω από το πακέτο..


Είναι σαν τα σόου της μαγειρικής περίπου για να μιλάω και με όρους της εποχής. Το "στήσιμο" μετράει, το μάτι ξεγελιέται αλλά στο τέλος αποφασίζει η γλώσσα και το στομάχι. Και όταν την πατήσεις μια δυο και τρεις με τα καλά στημένα πιάτα, μετά δοκιμάζεις με προσοχή, αν όχι με καχυποψία, αν όχι καθόλου.


Η τηλεόραση και η λογική του lifestyle, που αυτή περιέχει επιδείνωσε επίσης και ένα παραδοσιακό πρόβλημα του τύπου. Την ολέθρια σχέση του με την πολιτική. Αν παλιά υπήρχε ένα απλό φλερτ τώρα μιλάμε για έναν έρωτα με πάθος. Μόνο που αυτός ό έρωτας δεν ήταν καθόλου αθώος. Η μανία και των μεν και των δε να παίξουν σε "πρώτο πλάνο", το κυνήγι του εφήμερου εντυπωσιασμού έφερε ακόμα περισσότερα προβλήματα σε αυτή τη σχέση, που έτσι κι αλλιώς πάντα είχε γνώμονα το συμφέρον. Και εδώ η τηλεόραση έπαιξε καθοριστικό ρόλο. Γιατί η ματαιοδοξία του καλού γραφιά, που τον θαυμάζουν οι συνάδελφοι του ως «υπογραφή» επειδή στα κείμενά του επικαλείται έγκυρες πηγές, ωχριά μπροστά στο ναρκισσισμό του τηλεπαρουσιαστή-ρεπόρτερ-αναλυτή-σχολιαστή επί παντός επιστητού, που βγαίνει για ψώνια με την σύζυγο και τα παιδιά του και γυρνά πίσω ράκος αν δεν βιώσει το υπέροχο συναίσθημα οι νοικοκυρές να γυρνούν για να τον καμαρώσουν. Και καμιά από αυτές να του φωνάξει και κανένα "πες τα αγόρι μου, εμείς σε βλέπουμε κάθε μέρα".


Από τη στιγμή που οι δημοσιογράφοι έγιναν σταρ έπαψε να τους ενδιαφέρει η ενημέρωση ως υποχρέωση τους. Τους απασχολούσε απλά να διατηρήσουν ή να εκτοξεύσουν σε ακόμα πιο ψηλά επίπεδα το σταριλίκι τους. Οι δημοσιογράφοι για παράδειγμα έπαψαν να θεωρούν ότι έχουν καθήκον να ρωτήσουν σε μια ζωντανή συνέντευξη, αυτό που θα ήθελε να ρωτήσει ένας οποιοσδήποτε σώφρων πολίτης. Δεν τους ενδιαφέρει το ερώτημα ή μάλλον η απάντηση. Συχνά άλλωστε διακόπτουν το συνομιλητή τους για να πουν, κάτι έξυπνο πριν αυτός προλάβει να απαντήσει. Αυτό που μετράει είναι η σκηνική παρουσία, ατάκα, η γκριμάτσα, το πονηρό χαμόγελο ή ακόμα και το μυστηριώδες λάγνο βλέμμα όταν μιλάμε για τηλεπαρουσιάστριες.


Όλα αυτά κάνουν φυσικά το δημοσιογράφο πολύ πιο ευάλωτο απέναντι σε πιέσεις των αφεντικών του. Αν δεν υπακούσει δεν θα  χάσει απλά μια δουλειά και την ευτυχία να αισθάνεται ότι ανήκει σε μια ομάδα εκλεκτών που καθορίζει την ατζέντα της ημέρας. Θα χάσει το στάτους του, τις παρέες του της υψηλής κοινωνίας, τα προνόμια που του εξασφαλίζει η δημοσιότητα. Θα χάσει γενικώς πολλά. Θα χάσει και το προνόμιο να είναι πρότυπο για κάποια παιδιά, που πάνε σε ΙΕΚ Δημοσιογραφίας και σου λένε από την πρώτη κιόλας μέρα, πως στόχος τους είναι να βγουν όσο γίνεται πιο σύντομα στο γυαλί. Αυτή η προσέγγιση μετέτρεψε πολλούς δημοσιογράφους σε απλούς διεκπεραιωτές εντολές των αφεντικών τους, σε πειθήνια όργανα ανθρώπων που δεν ήταν πια κλασσικοί εκδότες αλλά κρατικοδίαιτοι μεγαλοεργολάβοι και προμηθευτές του Δημοσίου, που διατηρούσαν τα ΜΜΕ μόνο για να μπορούν να επηρεάζουν την κοινή γνώμη και να έχουν την ευκολία να αυτοπροβάλλονται σε αυτά όπως και όποτε αυτοί το επιθυμούν.


Συγγενικό με όλα αυτά είναι και το φαινόμενο του δημοσιογράφου-έμπορου-μάνατζερ. Αυτό είναι και αποτέλεσμα όλων των προηγουμένων. Από τη στιγμή που βλέπω πως γίνονται οι δουλειές μπορώ να τις κάνω και μόνος μου σκέφτηκαν κάποιοι. "Δηλώνω δημοσιογράφος αλλά στο μυαλό μου έχω μόνο μπίζνες, συναλλαγές και συμψηφισμούς". Ανοίγω εταιρείες, πουλάω εκδουλεύσεις, μπαίνω σε Διοικητικά Συμβούλια, δέχομαι δώρα από πολυεθνικές, το παίζω σύμβουλος και πολλά άλλα που και να τα ήξερα δεν θα σας τα έλεγα γιατί τότε δεν θα είχα χρόνο να βρίσκομαι εδώ. Ηταν πολλοί οι "επιτυχημένοι" του χώρου που ακολούθησαν ακριβώς αυτή τη συνταγή. Οσο πιο ανενδοίαστοι ήταν τόσο πιο επιτυχημένοι κατέληξαν. Το μυαλό τους έχασε πλέον την ικανότητα να σκέφτεται δωρεάν. Ολα απέκτησαν μια τιμή σε μια αγορά που ποτέ δεν είχε άλλωστε κανόνες ηθικής. Και το χειρότερο είναι ότι συνεχίζουν να το κάνουν ακόμα και τώρα που όλο αυτό το σύστημα έχει χρεωκοπήσει. Οι ίδιοι συνεχίζουν ακόμα και στις μέρες μας με τη χώρα να βρίσκεται στο χείλος του γκρεμού, να αγωνίζονται για μια τελευταία “αρπαχτή”, αφού τελικά σε αυτή τη χώρα το μόνο κόμμα που μοιάζει "άχαστο" είναι το κόμμα του "ότι φάμε κι ότι πιούμε".


Λέω και ξαναλέω λοιπόν. Η κρίση του τύπου είναι κρίση αξιοπιστίας ή ακόμα καλύτερα κρίση περιεχομένου του με κύρια ευθύνη των δημοσιογράφων. Αν οι δημοσιογράφοι δεν είχαν ανεχτεί να εξευτελίζεται καθημερινά συνολικά το συνάφι τους έστω και εξαιτίας των λιγοστών και ακριβοπληρωμένων τότε μπορεί τα πράγματα να ήταν καλύτερα. Γιατί μπορεί στο κόλπο να ήταν λίγοι και καλοί αλλά ήταν πολύ περισσότεροι αυτοί που ονειρεύονταν να μπουν κι αυτοί στο παιχνίδι. Αν οι συνένοχοι δεν ήταν τόσοι πολλοί μπορεί να μιλούσαμε για οικονομική κρίση, για προβλήματα βιωσιμότητας αλλά δεν θα μιλούσαμε ποτέ για κρίση αξιοπιστίας του Τύπου. Αν και έχω τη σοβαρή υποψία πως αν ο τύπος μας δεν ήταν τόσο ετερόφωτος, ίσως και να μην είχαμε πέσει και τόσο χαμηλά. Αλλά πως να προλάβει η κατ' ευφημισμόν "Τέταρτη Εξουσία" να χτυπήσει το καμπανάκι του κινδύνου όταν οι ίδιοι δημοσιογράφοι που σαν τα παπαγαλάκια αναμασούσαν ότι η "χώρα μας βγαίνει σχετικά αλώβητη από την παγκόσμια κρίση" είναι οι ίδιοι που τώρα κατακεραυνώνουν συνολικά το πολιτικό σύστημα και όλους αυτούς που μας εξαπάτησαν;


Δεν έχουμε λοιπόν πολλά περιθώρια να κάνουμε ενέσεις αισιοδοξίας στον εαυτό μας. Αλλά από την άλλη τι να πούμε σε όλους αυτούς τους φοιτητές που έρχονται σε αυτή την σχολή και πολλοί από αυτούς πραγματικά ελπίζουν να αλλάξουν κάτι; Να πούμε στα κορίτσια να κάνουν ένα καλό γάμο και να τα διδάξουμε τα αγαθά της αποταμίευσης και της έγκαιρης επένδυσης σε ποσότητες σιλικόνης; Να πούμε στα αγόρια να γίνουν παρατρεχάμενοι κάποιου υπουργού ή κολαούζοι ενός φτασμένου τηλεαστέρα; Η να τους πούμε καλύτερα να αλλάξουν επάγγελμα, όπως λένε συνήθως πολλοί συνάδελφοί μου;


Η άποψή μου είναι ότι δεν έχουμε αυτό το δικαίωμα. Ζούμε σήμερα τον επιθανάτιο ρόγχο της Γενιάς Χ. Οπου Χ η Χρεωκοπία. Το μοντέλο του lifestyle, το μοντέλο του εναγκαλισμού πολιτικής και δημοσιογραφίας, το μοντέλο των πλασιέ ιδεολογημάτων έχει χρεωκοπήσει. Ηθικά χρεωκοπημένοι αστέρες του χθες αγωνίζονται να κρατηθούν στο προσκήνιο, την ώρα που η κοινωνία ζητά κάτι διαφορετικό. Αλλά δε νομίζω πως θα πετύχουν. Δεν είναι τυχαίο πως ακόμα και αυτοί που προσπάθησαν με μια επίφαση μοντερνισμού να μεταφέρουν τις εμπορικές τους δραστηριότητες στο διαδίκτυο, στήνοντας sites και προσδοκώντας σε νέες δόξες έχουν ουσιαστικά αποτύχει.


Από τη σύντομη εμπειρία που είχα αυτά τα δύο χρόνια μέσα από τα εργαστήρια της τηλεοπτικής δημοσιογραφίας στο Πάντειο θεωρώ πως υπάρχουν πολλά νέα παιδιά, που έχουν να δώσουν κάτι καινούριο σε ένα τοπίο που μοιάζει σάπιο. Απλά δεν ξέρουν τον τρόπο. Θεωρώ πως πρέπει να παλέψουν για να βρουν τις ευκαιρίες τους χωρίς να τους βάζουμε συνεχώς τρικλοποδιές εμείς οι πιο παλιοί.


Απλά θα είναι χρήσιμο να έχουν καταλάβει βγαίνοντας για παράδειγμα από αυτό το πανεπιστήμιο ότι η δημοσιογραφία είναι πάνω από όλα περιεχόμενο και όχι περιτύλιγμα. Δημοσιογραφία είναι πάνω από όλα λόγος και πνευματική άσκηση. Οχι αποχαύνωση. Δημοσιογραφία είναι να πηγαίνεις πέρα από το εύκολο και το προφανές και να προσπαθείς να δείξεις συνδυασμούς, αλληλουχίες, εξελίξεις και συνέπειες. Δημοσιογραφία δεν είναι απλά η πρώτη εντύπωση και το στιγμιαίο.


Για να μπορέσουμε λοιπόν να αντιμετωπίσουμε την κρίση αξιοπιστίας του Τύπου θα χρειαστεί να επανακαθορίσουμε τι σημαίνει δημοσιογράφος. Kαι αυτό είναι ένα καθήκον που δε μπορούν να αναλάβουν οι δημοσιογράφοι του χθες, μάνατζερ του σήμερα και πιθανοί πολιτευτές του αύριο.


Οσο πιο καλύτερα εκπαιδευμένους επιστήμονες βγάζει αυτό το Πανεπιστήμιο τόσο το καλύτερο θα είναι για το μέλλον της δημοσιογραφίας. Ανθρώπους, που φυσικά θα έχουν και πρακτικές γνώσεις, που δεν θα πετάνε σε σύννεφα θεωρίας αλλά και ταυτόχρονα δεν θα αγνοούν και βασικά εργαλεία της επιστημονικής μεθοδολογίας όπως για παράδειγμα η έρευνα, η διασταύρωση, η επαλήθευση, η τεκμηρίωση. Θα έλεγα επίσης ότι χρειάζεται και ανθρώπους εξειδικευμένους αλλά αυτό μοιάζει στη χώρα μας και στις παρούσες συνθήκες σαν έκκληση βοήθειας προς εξωγήινους. Νομίζω όμως ότι πέρα από τις γενικές γνώσεις που έχει υποχρέωση να έχει ο κάθε δημοσιογράφος καλό θα ήταν να προσπαθεί να γίνεται ειδικός σε ένα τομέα της αρεσκείας του. Έστω και με τη λογική του "μάθε τέχνη κι άστηνε". Βρίσκω επίσης ότι είναι καλή η διαφοροποίηση, που επιχειρείται για να καταλάβουν οι υποψήφιοι δημοσιογράφοι του μέλλοντος πως άλλη γλώσσα έχει η τηλεόραση, άλλη το ραδιόφωνο και άλλη το γραπτό κείμενο...


Το κουτόχορτο βλάπτει σοβαρά την υγεία. Και η κοινωνία το έχει καταλάβει. Έστω και αν αυτή τη στιγμή ζαλισμένη από τις εξελίξεις δεν ξέρει που και πως να αναζητήσει το διαφορετικό. Πιστεύω πως αυτό το νέο θα το δώσουν νέοι άνθρωποι, αλλά μόνο αν ξεφύγουν από τις συνταγές του παρελθόντος. Αυτή τη στιγμή πράγματι μοιάζει δύσκολο. Αλλά είναι κάτι που οφείλουμε να το διεκδικήσουμε αντί να καθόμαστε και να κλαίμε πρόωρα την ετοιμοθάνατη αξιοπιστία του Τύπου.
Σας ευχαριστώ

26 Μαΐου 2011

Ο Χανς Ντίτριχ Γκένσερ στους "27 της Ευρώπης"


Το Σάββατο 28 Μαϊου στις 16:00 στη ΝΕΤ.

"Λανθασμένη πολιτική, που αγνοεί ακόμα και τους βασικούς κανόνες και τις συνθήκες της ΕΕ" χαρακτηρίζει ο "πατριάρχης" της γερμανικής διπλωματίας Χανς Ντίτριχ Γκένσερ τις κραυγές κάποιων πολιτικών του φίλων στο κόμμα των Ελεύθερων Δημοκρατών της Γερμανίας για την αποπομπή της χώρας μας από την Ευρώπη.

"Ευρώπη χωρίς την Ελλάδα είναι σαν ένα ανθρώπινο σώμα δίχως άκρα" τονίζει ο επί 18 χρόνια υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας, μιλώντας στον Κώστα Αργυρό στην εκπομπή "27 της Ευρώπης", αυτό το Σάββατο 28 Μαϊου στις 16:00 στη ΝΕΤ. Ο Γερμανός πολιτικός, που ήταν ΥΠΕΞ της χώρας του και την περίοδο ένταξης της Ελλάδας στην ΕΟΚ, υπενθυμίζει την αρχή της αλληλεγγύης μέσα στην ΕΕ, λέγοντας χαρακτηριστικά πως "τη μια θα βρεθεί ο ένας δύσκολη θέση και την άλλη κάποιος άλλος" και τονίζει ότι αποτελεί αξίωμα της ευρωπαϊκής ιδέας, ότι οι "μεγάλοι" θα πρέπει να αποδεχθούν ως ισότιμους τους μικρούς.

Η εκπομπή κάνει μια ανασκόπηση των ελληνογερμανικών "παρεξηγήσεων" των τελευταίων 18 μηνών και μιλά με Ελληνες της Γερμανίας και Γερμανούς, που ζουν στην Ελλάδα για τα δικά τους βιώματα σε σχέση με την κρίση.

http://27europe.blogspot.com/

Δημοσιογραφικό Βραβείο του ΕΚ: Ελληνικές υποψηφιότητες

Η ελληνική κριτική επιτροπή για το Δημοσιογραφικό Βραβείο 2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου συνήλθε και εξέτασε τις υποψηφιότητες την 5η Μαΐου 2011 και ανέδειξε τους εξής  τέσσερις νικητές.

Στον τομέα του Γραπτού Τύπου προτάθηκε ο κ. Νικόλαος Ρούσσης, ο οποίος εργάζεται στην εφημερίδα "ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ", για το άρθρο του με τίτλο "Με γιορτές ξορκίζουν την πείνα". Ο δημοσιογράφος απέσπασε ιδιαίτερα θετικά σχόλια, συγκεκριμένα, για την επιλογή του θέματος του άρθρου, για τον αφυπνιστικό χαρακτήρα του λόγου του, καθώς επίσης για την ιδιαίτερη έμφαση που απέδωσε στο φλέγον και επίκαιρο πρόβλημα της ανεργίας και της φτώχειας στην Ευρώπη και σε ολόκληρο τον κόσμο.

Η κ. Μαρία Νικολάου, η οποία εργάζεται στο ραδιοφωνικό σταθμό "ΕΡΑ Κομοτηνής", προτάθηκε από την εθνική κριτική επιτροπή για τον τομέα του Ραδιοφώνου, για το ραδιορεπορτάζ που προέβαλε με τίτλο "Στις γειτονιές των Ρομά". Τα θετικά σχόλια που απέσπασε η εν λόγω δημοσιογράφος αφορούσαν στην οξυδερκή και πλήρη κάλυψη ενός τόσο νευραλγικού ζητήματος, όπως αυτό των μειονοτήτων, καθώς επίσης και στην ευρεία προβολή των πρωτοβουλιών που αναλαμβάνει η Ευρωπαϊκή Ένωση για την επίλυσή του.

Στην κατηγορία του Διαδικτύου, από την ιστοσελίδα http://www.mediapart.fr/, επιλέχθηκε το άρθρο της ανταποκρίτριας στην Ελλάδα κ. Amelie Poinssot με τίτλο "Οι μετανάστες περνούν τα ελληνοτουρκικά σύνορα, παρά την ύπαρξη της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Αστυνόμευσης". Οι θετικές κριτικές που έλαβε το εν λόγω άρθρο αφορούσαν στη διεξοδική έρευνα και άρτια παρουσίαση που πραγματοποιήθηκε από τη δημοσιογράφο, την εύστοχη επιλογή του θέματος της παράνομης μετανάστευσης, το οποίο είναι μείζονος σημασίας για την Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και στην έμφαση που αποδόθηκε στις προσπάθειες που καταβάλλονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο για την αντιμετώπισή του.

Τέλος, στον τομέα της Τηλεόρασης, ο δημοσιογράφος της "ΝΕΤ" κ. Κωνσταντίνος Αργυρός προτάθηκε από την επιτροπή για την εκπομπή του με τίτλο "Οι 27 της Ευρώπης - Ένας ωραίος ψηφιακός κόσμος". Η εξαιρετική δομή της εκπομπής, η επαγγελματική προσέγγιση του τομέα της ψηφιακής τεχνολογίας και των επιδράσεών της στο έργο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής συνολικότερα, αποτέλεσαν τα βασικά σημεία της εκπομπής που επισημάνθηκαν ιδιαίτερα από την επιτροπή.

Ο διαγωνισμός για την απονομή του Δημοσιογραφικού Βραβείου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου διεξάγεται φέτος για τέταρτη χρονιά με την υποβολή 355 αιτήσεων, στις 27 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
 .

23 Μαΐου 2011

Μια μεγάλη παρεξήγηση


Το να κολυμπάς ενάντια στο ρεύμα είναι τόσο δύσκολο επειδή ακριβώς συναντάς τόσο πολλούς να έρχονται αντίθετα.
Χένρυ Φορντ
 Η οικονομική κρίση βοήθησε στο να ανασυρθούν από το χρονοντούλαπο της ιστορίας κλισέ, που πολλοί τα θεωρούσαν ξεπερασμένα. Η περίπτωση των ελληνογερμανικών σχέσεων αποτελεί το καλύτερο παράδειγμα αυτής της εξέλιξης. Με πρωτοστάτες λαϊκιστές πολιτικούς και μερίδα του Τύπου οι Γερμανοί θυμήθηκαν τους «τεμπέληδες Ελληνες» και οι Ελληνες τους «κακούς Γερμανούς».

Απηχούν όμως τέτοιες αντιλήψεις την άποψη της πλειοψηφίας και κυρίως μπορούν να δώσουν κάποια διέξοδο στο πρόβλημα; Οι πιο ψύχραιμοι παρατηρητές λένε κατηγορηματικά Οχι. Ανάμεσα τους και ο κορυφαίος Γερμανός διπλωμάτης, ο επί 18 χρόνια υπουργός Εξωτερικών Χανς Ντίτριχ Γκένσερ, ο οποίος μιλά στους «27 της Ευρώπης» για το πόσο κοντόφθαλμα βλέπουν την υπόθεση, όσοι ζητούν την απομάκρυνση της Ελλάδας από την Ευρωζώνη.
Η εκπομπή θυμίζει μερικές από τις πιο έντονες στιγμές των τελευταίων 18 μηνών σε σχέση με το «ελληνικό πρόβλημα» όπως για παράδειγμα το «αλησμόνητο πρωτοσέλιδο» του περιοδικού FOCUS και οι εκκλήσεις της Μπιλντ Τσάιτουνγκ να ξεπουλήσουμε τα αρχαία και τα νησιά μας. Για όλα τα παραπάνω μιλούν και σχολιάζουν πολιτικοί και δημοσιογράφοι, καθώς και Ελληνες της Γερμανίας, οι οποίοι βιώνουν με τον πιο έντονο τρόπο τις αναταραχές αυτής της μεγάλης παρεξήγησης.



Σάββατο 28 Μαίου στις 16:οο, στη ΝΕΤ


17 Μαΐου 2011

Bad News

Οι επιστήμονες έχουν ήδη αποφανθεί, ότι είναι μια βασική ενστικτώδης ανθρώπινη αντίδραση να δίνουμε προσοχή στις ειδήσεις, που θεωρούμε ως "απειλητικές". Αρκεί όμως αυτή η εξήγηση για τις υπερβολές, που βιώνουμε καθημερινά στα ΜΜΕ, ως συνέπεια του χιλιοειπωμένου αξιώματος "only bad news are good news"; Και γιατί οι "κακές ειδήσεις" πρέπει πάντα να στηρίζονται στην υπερβολή, στην απλοποίηση και στην επανάληψη, που αναπαράγει τα στερεότυπα και στοχεύει στο συναίσθημα; Μήπως τελικά η απλουστευτική λογική της τηλεόρασης καταλήγει να γίνει ένας κορσές της σκέψης, που μας εμποδίζει να κατανοήσουμε τα πιο απλά πράγματα; Δημοσιογράφοι και επιστήμονες προσπαθούν να δώσουν απαντήσεις σε αυτά τα ερώτηματα, στους "27 της Ευρώπης".
Ο αρχιτέκτονας Αριστείδης Ρωμανός μιλά για την απόφασή του να εκδώσει το "Μικρό ερμηνευτικό λεξικό της ξύλινης γλώσσας". Η εκπομπή ταξιδεύει στη Φρανκφούρτη και παρουσιάζει τη μελέτη, που έκανε το Ιδρυμα Οττο Μπρένερ του συνδικάτου Μετάλλου, σε σχέση με το χειρισμό της ελληνικής κρίσης από τη λαϊκιστική "Μπιλντ Τσάιτουνγκ" (Bild). Για το θέμα μιλά και ο κορυφαίος εκπρόσωπος της ερευνητικής δημοσιογραφίας Γκύντερ Βάλλραφ, ο οποίος σε ένα βιβλίο του από τη δεκαετία του '70 είχε αποκαλύψει τις μεθόδους κατασκευής ειδήσεων και χειραγώγησης της κοινής γνώμης από τη γερμανική εφημερίδα. Γιατί η Μπιλντ αποφάσισε να αυτοανακηρυχτεί τώρα σε "ασπίδα" του γερμανού εργαζόμενου και συνταξιούχου απέναντι στις προσπάθειες των "ακαμάτηδων, σπάταλων και διεφθαρμένων Ελλήνων" να βάλουν χέρι στα …γερμανικά ευρώ;
Φοιτητές του τμήματος Επικοινωνίας του Παντείου Πανεπιστημίου λένε την άποψή τους για την ποιότητα των σημερινών ειδήσεων και δείχνουν πως ακριβώς ...δεν θέλουν να είναι η ενημέρωση, που μας σερβίρεται καθημερινά.

27europe.blogspot.com

"Αν ο τρόπος με τον οποίο παρουσίασε η Μπιλντ Τσάιτουνγκ την κρίση της Ελλάδας είναι δημοσιογραφία, τότε οι ταινίες του Τζέημς Μποντ είναι ντοκυμαντέρ..." (από τη μελέτη του Ιδρύματος Οττο Μπρένερ)

31 Μαρτίου 2011

Πολιτική και ψυχαγωγία

Αν υπάρχει μια ελπίδα από αυτή την κρίση είναι να απαλλαγούμε από τη δικτατορία του lifestyle, που είχε αρχίσει να μετατρέπει σε χυλό τα μυαλά των Ευρωπαίων. Μετά και την τελευταία σύνοδο κορυφής και τα εκλογικά αποτελέσματα σε Γερμανία και Γαλλία το ζήτημα του politainment επανέρχεται στο προσκήνιο. Το ζήτημα δηλαδή των πολιτικών-celebrities που βλέπουν την πολιτική ως ψυχαγωγία και βάζουν την προσωπική τους εικόνα πάνω από ότιδήποτε άλλο.

ΤΗΝ ΤΡΙΤΗ 05 ΑΠΡΙΛΙΟΥ ΣΤΙΣ 22:00 δείτε σε επανάληψη τη σχετική εκπομπή:
Τα διστακτικά βήματα, που φαίνεται να αποφασίζει η Ευρώπη στην κατεύθυνση μιας οικονομικής διακυβέρνησης δε μπορούν να σβήσουν από τη μνήμη την κρίση ηγεσίας, που ξεδιπλώθηκε μπροστά μας την τελευταία διετία της μεγάλης οικονομικής κρίσης. Πολιτικοί επιστήμονες, δημοσιογράφοι αλλά και πολιτικοί, παραδέχονται ότι οι αρχηγοί των «μεγάλων» της Ευρώπης αποδείχτηκαν κατώτεροι των περιστάσεων και κυρίως έδειξαν να μην έχουν κανένα σχέδιο για την Ευρώπη: οπισθοχώρησαν και επέλεξαν τη σωτηρία σε εθνικές διαδρομές.
Από την άλλη όμως όλοι παραδέχονται ότι ο κόσμος μας είναι πια πολύ πιο σύνθετος, τα προβλήματα συχνά «εισαγόμενα» από περιοχές εκτός Ευρώπης και οι ταχύτητες που επιβάλουν οι νέες τεχνολογίες ασφυκτικές. Την ίδια στιγμή οι πολιτικοί οφείλουν να κινούνται μέσα στο πλαίσιο που καθορίζουν τα μέσα ενημέρωσης και το οποίο κάποιοι επικοινωνιολόγοι έχουν αποκαλέσει "Politainment": Πολιτική συν Ψυχαγωγία. Ο πολιτικός είναι υποχρεωμένος σήμερα να λειτουργεί συχνά ως σταρ σε τηλεοπτικές υπερπαραγωγές, αν θέλει να προσελκύσει το ενδιαφέρον. Όροι όπως «πολιτικό marketing» και «πολιτικό design» έχουν μπει στα λεξικά των πολιτικών επιστημών και καθορίζουν τους κανόνες της σύγχρονης τηλεοπτικής δημοκρατίας.
Στην εκπομπή μιλούν για τα παραπάνω θέματα πολιτικοί επιστήμονες, ευρωβουλευτές αλλά και σκιτσογράφοι από την Ιταλία, τη Γαλλία, τη Γερμανία και την Ελλάδα, που προσπαθούν να ρίξουν φως στην πολιτική μακροζωΐα του Σίλβιο Μπερλουσκόνι, στην απότομη πτώση του Νικολά Σαρκοζί, αλλά και στην «πατριωτική» στροφή της Ανγκέλα Μέρκελ.

29 Μαρτίου 2011

"Στο ντιβάνι"

Σάββατο 02 Απριλίου στις 16:οο, στη ΝΕΤ

Το Νοέμβριο του 2009 η γερμανική κοινωνία συγκλονίστηκε από την αυτοκτονία του 32χρονου τερματοφύλακα της εθνικής ομάδας ποδοσφαίρου Ρόμπερτ Ενκε, ο οποίος έπασχε από χρόνια κατάθλιψη και έπεσε στις γραμμές του τρένου ζητώντας τη λύτρωση. Ενας από τους πιο στενούς του φίλους και συγγραφέας της βιογραφίας του Ενκε, ο Ρόναλντ Ρενγκ μιλά στους "27 της Ευρώπης" για την ζωή και το τέλος του φίλου του και τις προκαταλήψεις, που συνοδεύουν τους καταθλιπτικούς, που υπολογίζονται πια σε αρκετά εκατομμύρια στην Ευρώπη. Ο Νίκος Σαργκάνης μας μιλά για τον περιβόητο "φόβο του τερματοφύλακα πριν από το πέναλτυ", ενώ ο βοηθός προπονητής του ΠΑΟ στο μπάσκετ Δημήτρης Ιτούδης αποκαλύπτει απλά μυστικά, που χρησιμοποιούν συχνά οι αθλητές για να καταπολεμήσουν το άγχος τους.

Ομως η πίεση να ανταπεξέλθει κανείς στις προσδοκίες της καθημερινότητας είτε είναι δικές του, είτε των άλλων δεν αποτελεί "προνόμιο" των αθλητών.

Ο σύγχρονος τρόπος ζωής, το στρες στη δουλειά βασανίζει εκατομμύρια ευρωπαίων και οδηγεί πολλούς σε ακραίες καταστάσεις, όπως η κατάθλιψη. Οι ψυχικές ασθένειες θα είναι σύμφωνα με τους επιστήμονες η μεγάλη μάστιγα του 21ου αιώνα για τον δυτικό κόσμο. Οι αυτοκτονίες ευθύνονται για περισσότερους θανάτους στην Ευρώπη από ότι τα τροχαία.

Για το θέμα μιλούν η ψυχολόγος και συγγραφέας Φωτεινή Τσαλίκογλου, η παιδοψυχίατρος Ευγενία Σουμάκη και ο γιατρός, ειδικός για θέματα εργασιακού στρες Βασίλης Δρακόπουλος.

Η Ζέτα Δούκα μιλά για την πρωτοβουλία της να δημιουργήσει την οργάνωση "ΑΝΑΣΑ", που προσφέρει βοήθεια σε άτομα με διαταραχές στην πρόσληψη τροφής βασισμένη στην δική της δεκαετή μάχη αρχικά με την ανορεξία και στη συνέχεια με τη βουλιμία.

Η εκπομπή ταξιδεύει επίσης στην Ισπανία και στην παραδοσιακά "μελαγχολική" Ουγγαρία και μιλά με ειδικούς στις δύο χώρες για τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης στον ψυχισμό των ανθρώπων και την έξαρση, που παρουσιάζουν οι ψυχικές διαταραχές στις μέρες μας.

3 Μαρτίου 2011

Μυστικά και ψέμματα στο τραπέζι μας

Ποιά είναι τα μυστικά μιας καλής φωτογράφησης που κάνει τα φαγητά να μοιάζουν τόσο λαχταριστά;
Που οφείλεται η τεράστια επιτυχία των σόου μαγειρικής στη μικρή οθόνη;
Γιατί οι foodblogers μοιράζονται τόσο εύκολα τις συνταγές τους με όλους εμάς στο διαδίκτυο;
Πόσο καιρό πριν ήξεραν οι Γερμανοί για το σκάνδαλο με τις διοξίνες που διοχετεύτηκαν σε ζωοτροφές σε ολόκληρη την ευρωπαϊκή αγορά;
Τι σημαίνει "κρητική διατροφή" και γιατί και στην Κρήτη σπάνε συνεχώς τα ρεκόρ της παχυσαρκίας;
Μπορούν τα μεταλλαγμένα να δώσουν απάντηση στην παγκόσμια επισιτιστική κρίση;
Αυτά και άλλα συζητάμε αυτό το Σάββατο στις 16:00 στους "27 της Ευρώπης" στη ΝΕΤ.

15 Φεβρουαρίου 2011

"Politainment" - Πολιτική και Ψυχαγωγία

Σάββατο 19 Φεβρουαρίου στις 16:οο, στη ΝΕΤ

Τα διστακτικά βήματα, που φαίνεται να αποφασίζει η Ευρώπη στην κατεύθυνση μιας οικονομικής διακυβέρνησης δε μπορούν να σβήσουν από τη μνήμη την κρίση ηγεσίας, που ξεδιπλώθηκε μπροστά μας την τελευταία διετία της μεγάλης οικονομικής κρίσης. Πολιτικοί επιστήμονες, δημοσιογράφοι αλλά και πολιτικοί παραδέχονται ότι οι αρχηγοί των μεγάλων της Ευρώπης αποδείχτηκαν κατώτεροι των περιστάσεων και κυρίως έδειξαν να μην έχουν κανένα σχέδιο για την Ευρώπη. Εβαλαν λοιπόν την όπισθεν και επέλεξαν τη σωτηρία σε εθνικές διαδρομές.
Από την άλλη όμως όλοι παραδέχονται ότι ο κόσμος μας είναι πια πολύ πιο σύνθετος, τα προβλήματα συχνά "εισαγόμενα" από περιοχές εκτός Ευρώπης και οι ταχύτητες που επιβάλουν οι νέες τεχνολογίες ασφυκτικές. Την ίδια στιγμή οι πολιτικοί οφείλουν να κινούνται μέσα στο πλαίσιο, που καθορίζουν τα μέσα ενημέρωσης και το οποίο κάποιοι επικοινωνιολόγοι έχουν αποκαλέσει " Politainment": Πολιτική συν Ψυχαγωγία. Ο πολιτικός είναι υποχρεωμένος σήμερα να λειτουργεί συχνά ως σταρ σε τηλεοπτικές υπερπαραγωγές, αν θέλει να προσελκύσει το ενδιαφέρον. Οροι όπως πολιτικό marketing και πολιτικό design έχουν μπει στα λεξικά των πολιτικών επιστημών και καθορίζουν τους κανόνες της σύγχρονης τηλεοπτικής δημοκρατίας.
Για όλα αυτά μιλούν στην εκπομπή "27 της Ευρώπης" ειδικοί, ευρωβουλευτές αλλά και σκιτσογράφοι από την Ιταλία, τη Γαλλία, τη Γερμανία και την Ελλάδα, που προσπαθούν να ρίξουν φως στην πολιτική μακροζωϊα του Σίλβιο Μπερλουσκόνι, στην απότομη πτώση του Νικολά Σαρκοζύ, αλλά και στην "πατριωτική" στροφή της Ανγκέλα Μέρκελ.

3 Φεβρουαρίου 2011

"Ομορφος κόσμος, ψηφιακός"

Μέρος δεύτερο
Σάββατο 5 Φεβρουαρίου στις 16:οο, στη ΝΕΤ

Μήπως τελικά ο ψηφιακός μας κόσμος μάς μετατρέπει σε "σκλάβους των μηχανών" ή έστω απλά σε συμπλήρωμά τους; Τι μπορεί να σκέφτεται ένας ηθοποιός, όταν βλέπει τα ειδικά εφέ να "σαρώνουν" σε εισπράξεις στα ταμεία των κινηματογράφων; Ποιά είναι η συνταγή για να κάνει κανείς επιτυχημένα βιντεοπαιχνίδια και γιατί ολοένα και περισσότεροι νέοι πέφτουν θύματα του εθισμού σε αυτά; Είναι η φυγή σε μια εικονική πραγματικότητα η μοναδική λύση εξόδου από τη μίζερη καθημερινότητα μας και είναι αυτού του είδους η εξάρτηση παρεμφερής με εκείνη των ναρκωτικών, όπως ακούγεται τελευταία;
Αυτά είναι μερικά από τα ζητήματα, με τα οποία ασχολείται η εκπομπή "27 της Ευρώπης", στο δεύτερο επεισόδιο για τον "όμορφο κόσμο, ψηφιακό;".
Παράλληλα η εκπομπή καταπιάνεται και με τις απεριόριστες δυνατότητες αυτοπροβολής, που δίνει το διαδίκτυο στον καθένα, που επιδιώκει να εκτεθεί σε αυτό, είτε είναι ο νέος καλλιτέχνης που ψάχνει την αναγνώριση, είτε ο πολιτικός που ελπίζει να χτίσει ένα πιο σύγχρονο προφίλ αποσκοπώντας σε ψήφους. Τέλος στην εκπομπή παρουσιάζονται παραδείγματα ηλεκτρονικής διακυβέρνησης (e-government) από τη Σουηδία και την Εσθονία, χώρες που προωθούν ήδη εργαλεία "ηλεκτρονικής δημοκρατίας".
Μιλούν μεταξύ άλλων από το Παρίσι ο ηθοποιός Γιώργος Χωραφάς, η Μόνικα Χριστοδούλου και ο Κωστής Μαραβέγιας, που αξιοποίησαν το "myspace" για να κάνουν γνωστά τα τραγούδια τους, o σκηνοθέτης και δημιουργός ταινιών 3D, Παναγιώτης Ράππας, ο Τάσος Φλάμπουρας από την ελληνική εταιρεία που δημιούργησε το διαδικτυακό παιχνίδι "DarkFall", ο Εκπρόσωπος του Ελληνικού Κέντρου Ασφαλούς Διαδικτύου Γιώργος Κορμάς, ο ευρωβουλευτής Σταύρος Λαμπρινίδης και ο επικεφαλής της διαδικτυακής τηλεόρασης του ευρωκοινοβουλίου Γιώργος Κασιμάτης.

Το Σάββατο 5 Φεβρουαρίου στις 16:οο στη ΝΕΤ,
"27 ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ", με τον Κώστα Αργυρό σε σκηνοθεσία Σόφης Σαμαρά.

27europe.blogspot.com

21 Ιανουαρίου 2011

"Ομορφος κόσμος, ψηφιακός;"

Με τις αλλαγές που επιφέρει η "ψηφιακή πλημμυρίδα" στη ζωή μας και το μόνιμο ερώτημα της ιστορίας των μέσων για τη διαμάχη ανάμεσα "στο περιτύλιγμα και στο περιεχόμενο" ασχολείται η εκπομπή "27 της Ευρώπης" αυτό το Σάββατο 22 Ιανουαρίου.
Πόσο κοντά στην πραγματικότητα είναι οι προφητείες για το τέλος του εντύπου; Γιατί πέφτουν οι κυκλοφορίες των εφημερίδων; Μπορεί το ηλεκτρονικό βιβλίο να φτάσει να αντικαταστήσει πλήρως το πραγματικό; Πως μπορεί ο ανθρώπινος εγκέφαλος να διαχειριστεί τον καταιγισμό πληροφορίας, που του προσφέρει το διαδίκτυο και ποιός μπορεί να βοηθήσει στο φιλτράρισμα τους; Που τελειώνει η ελεύθερη δημοσίευση και που μπαίνουν τα όρια προστασίας πληροφοριών προσωπικού χαρακτήρα;
Στα ερωτήματα αυτά δίνουν απαντήσεις δημοσιογράφοι, γλωσσολόγοι, εκδότες, δημιουργοί ηλεκτρονικών εκδόσεων αλλά και blogers από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Μιλούν ακόμη ο συγγραφέας Πέτρος Τατσόπουλος, ο ηθοποιός Γιώργος Χωραφάς, η δημοσιογράφος Nτέπυ Γκολεμά, ο επικεφαλής του κόμματος των "Πειρατών" στη Σουηδία και ο Κωνσταντίνος Σταμπουλής, ένας από τους συντάκτες της ελληνικής έκδοσης της "Βικιπαίδεια" (Wikipedia) της "ανοικτής εγκυκλοπαίδειας", που έχει ξεπεράσει τα 15 εκατομμύρια άρθρα παγκοσμίως.

Το Σάββατο 22 Ιανουαρίου στις 16:οο στη ΝΕΤ

6 Ιανουαρίου 2011

Κατρακύλα

Η κατρακύλα της Liverpool θα μπορούσε να διδάσκεται και στα Πανεπιστήμια ως ένα παράδειγμα κακής οικονομικής πολιτικής και κακοδιαχείρισης, ειδικά τώρα που βιώνουμε τις συνέπειες της κρίσης. Τα αποτελέσματα τέτοιων λανθασμένων πολιτικών δεν τα βιώνεις απαραίτητα τη στιγμή που γίνονται, αλλά σε βάθος χρόνου πολύ μεγαλύτερο από αυτό που θα μπορούσες να φανταστείς. Και η ανάκαμψη δεν έρχεται όταν θα αλλάξει ο διοικητής, πολύ περισσότερο όταν ο νέος "καπετάνιος" δεν έχει το ιδιαίτερο χάρισμα και τις ικανότητες για να προβεί σε ριζικές, τολμηρές αλλαγές, που θα μπορέσουν γρήγορα να αλλάξουν ρότα στο καράβι, που πλέει μέσα στην φουρτούνα δίνοντας την εικόνα της ακυβερνησίας. Το ποδόσφαιρο είναι σαν την ζωή. Μπορεί να συγκαλύπτεις για κάποιο διάστημα τα λάθη σου αλλά αποκλείεται να μην τα βρεις μπροστά σου. Και κυρίως δε μπορεί να περιμένεις να σε βγάλουν από τη θύελλα εκείνοι που σε έφεραν στην καρδιά της.

31 Δεκεμβρίου 2010

...και μη χειρότερα.

Με βάση τα όσα συνέβησαν το 2010, αλλά κυρίως με βάση τα όσα ακούγονται γύρω μας η μόνη ευχή που τολμά να κάνει κανείς για το 2011 είναι το "και μη χειρότερα". Η αγορά είναι σκοτωμένη, η χώρα φέρνει στο νου την "χαμένη τιμή της Καταρίνα Μπλουμ, τα ΜΜΕ απαξιώνονται όταν δεν κλείνουν εντελώς, σε κάθε σπίτι ακούς για κάποιον που έμεινε χωρίς δουλειά, περπατάς στο δρόμο και συναντάς σχεδόν αποκλειστικά σκυθρωπούς ανθρώπους. Και μέσα σε όλα αυτά και η Λίβερπουλ τερμάτισε στη χειρότερη θέση των τελευταίων χρόνων της και βρίσκεται με το κλείσιμο του χρόνου ακόμα χαμηλότερα χωρίς να μπορεί να εμπνεύσει καμιά αισιοδοξία για κάτι καλύτερο...
Το μόνο που απομένει λοιπόν είναι να τα ρίξουμε όλα στο 2010 και την καντεμιά του και να πιστέψουμε ότι δε μπορεί να γίνουν χειρότερα τα πράγματα. Αλλά κι αυτό είπαμε πολλές φορές τους τελευταίους μήνες και δεν έπιασε. Αντε περαστικά μας λοιπόν...